Aanvullingen en correcties zijn welkom.




Alvorens aan het navolgende te beginnen, kan het raadzaam zijn eerst de inleiding tot de beschrijving van scheepstypes te lezen.

Het begrip

kromsteven

, in oudere teksten ook drimmelaar, drommelaar, of dremmelaar genoemd, is geen aanduiding voor een bepaald scheepstype, maar voor een groep van aan elkaar verwante scheepstypes, een schepenfamilie.
Voor zover mij bekend is er niet echt een definitie voor het begrip kromsteven. Het wordt door sommigen gebruikt voor alle scheepstypes, die een voorstevenbalk hebben, die niet recht is, maar in veel gevallen hanteert men het begrip voor die scheepstypes die ongeveer de navolgende eigenschappen vertonen:

• de huidige schepen of de directe voorlopers van het type hebben een duidelijke voorstevenbalk.
• de voorstevenbalk bestrijkt ongeveer een halve cirkel. Hij sluit dus ongeveer horizontaal op het vlak aan en eindigt  ongeveer vertikaal.
• de boegen zijn rond en de kop heeft boven de waterlijn geen, of bijna geen, vlak gedeelte.

Over het algemeen stelt men overeenkomstige eisen aan het achterschip:

• de huidige schepen of de directe voorlopers van het type hebben een duidelijke achterstevenbalk.
• de voorkant van de achterstevenbalk bestrijkt ongeveer een halve cirkel. Hij sluit dus ongeveer horizontaal op het vlak aan en eindigt  ongeveer vertikaal. De onder- en achterzijde van de achterstevenbalk zijn recht .
• de achterkant van de achterstevenbalk kan vertikaal of achterovervallend staan.
  
• de boegen zijn rond en de kont heeft boven de waterlijn geen, of bijna geen, vlak gedeelte.

Wanneer men deze definitie hanteert, dan zijn de belangrijkste vertegenwoordigers van deze familie:

• het wijd- en het smalschip.
• alle scheepstypes uit de visakenfamilie.
• alle scheepstypes uit de tjalkenfamilie.
• en vele andere oude vrachtvaarders, die hun oorsprong in de 18de eeuw of eerder vinden.

De definitie sluit dus ondermeer de botters en de Overijsselse pramen, die slechts een gekromde steven hebben, en de Staverse jol, die een spiegel heeft, uit.

Natuurlijk valt er over een dergelijke definitie te discussiëren, hetgeen echter, zolang er geen oude, betrouwbare geschriften, waarin de term kromsteven als aanduiding voor een groep van scheepstypes gehanteerd wordt, weinig zin heeft.

Van de oude types behoorden de wijd- en smalschepen, de damschuit, de houten kraak, de schuit, de poon, enz. enz. tot deze groep.
Heden wordt de groep onder meer vertegenwoordigd door de tjalken, skûtsjes, boeiers, lemmeraken en dergelijken.
Volgens sommige bronnen zouden (turf)pramen en bepaalde bokken, maar ook sommige vissersschepen van oorsprong een sterker gebogen voorstevenbalk gehad hebben en dus tot de groep behoren, maar is de steven later minder krom geworden.
Kotom, men kan de groep eigenlijk maar beter vergeten of er eens een gedegen onderzoek aan wijden.





Sitemap